Κυνουρία - Ιστορική διαδρομή


Σελίδες: 1 - 2

Αρχαίοι Χρόνοι

Πιθανολογείται ότι η περιοχή της Κυνουρίας γνώρισε την ανθρώπινη παρουσία και δραστηριότητα από τη Νεολιθική εποχή, οπότε πρέπει να εγκαταστάθηκαν εδώ προελληνικά φύλα.

Κατά την Πρωτοελλαδική περίοδο (2800-2000 π.Χ.), έκαναν της εμφάνισή τους στην Ελλάδα οι Πρωτοέλληνες Δαναοί, οι οποίοι, αφού διέσχισαν το Αιγαίο, εγκαταστάθηκαν στην Αργολίδα. Η Β.Α. περιοχή της Κυνουρίας, η Θυρεάτις, πρέπει να έχει άμεση σχέση με τους Δαναούς.

Κατά τη Μεσοελλαδική περίοδο (2000-1980 π.Χ.), και συγκεκριμένα από το 1900 π.Χ. και μετά, στην Ελλάδα έφτασαν οι Ίωνες. Ένα παρακλάδι των Ιώνων ήταν και οι Κυνουριείς, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στην περιοχή της Κυνουρίας και της έδωσαν το όνομά τους.

Η λέξη Κυνουρία, σύμφωνα με την άποψη του αρχαιολόγου Κων. Ρωμαίου, είναι βραχύτερος τύπος της λέξης Κυνόσουρα (κυνός ουρά) και σημαίνει την κάθε λογής ακρώρεια, παραλία, τόπο χέρσο, σκόπελο. Η παράδοση όμως των Αργείων αποδίδει το όνομα της επαρχίας στο γιο του Περσέα Κύνουρο, που ήταν ο γενάρχης και οικιστής της.

Εξαιτίας της θέσης της (βρισκόταν ανάμεσα στους χώρους επικράτειας των δυο μεγάλων πόλεων- Κρατών, του ’ργους και της Σπάρτης), η Κυνουρία αποτέλεσε το μήλον της έριδος και έγινε θέατρο πολλών συγκρούσεων επί μια σχεδόν χιλιετία. Κατ' αυτή την περίοδο, σημαντικότερα κέντρα αναδείχθηκαν η Θυρέα, η Νηρίς, η Ανθήνη και η Εύα, στην περιοχή της Θυρεάτιδος γης, και οι Πρασιές στη Νότια Κυνουρία.


Βυζαντινή Περίοδος

Για την ιστορική διαδρομή της περιοχής κατά τους βυζαντινούς χρόνους, οι πληροφορίες είναι λιγοστές, πράγμα που δεν επιτρέπει το σχηματισμό σαφούς εικόνας. Γνωρίζουμε ότι κατά την περίοδο της εγκατάστασης των Σλάβων στην Πελοπόννησο (6ος αι. και εξής) δύο σλαβικές φυλές- οι Μηλιγγοί και οι Εζερίτες- επέλεξαν ως τόπο κατοικίας τους τις δυσπρόσιτες περιοχές του Ταϋγέτου και του Πάρνωνα και ότι πολλές φορές εστασίαζαν, δημιουργώντας πολλά προβλήματα στους Έλληνες της περιοχής. Αναφέρονται τρεις τουλάχιστον εκστρατείες Βυζαντινών στρατευμάτων με στόχο την καταστολή αυτών των στάσεων. Και ενώ από την εγκατάσταση των Εζεριτών στον Ταϋγετο δεν απέμεινε κανένα ίχνος, την παρουσία των Μηλιγγών μαρτυρούν ορισμένα τοπωνύμια, όπως ο "Ζυγός του Μελιγγού", ο "Δρόγγος του Μηλιγγού", τα "Μελιγγίτικα καλύβια", πράγμα που δεν σημαίνει, υποχρεωτικά, κάποιου είδους επικράτηση των Μηλιγγών στο χώρο εγκατάστασής τους. Αντίθετα, η αφομοίωσή τους πρέπει να συντελέστηκε πολύ γρήγορα: επί αυτοκράτορος Βασιλείου Α΄ του Μακεδόνος (867- 866) ασπάζονται και αυτοί τον χριστιανισμό, όπως και οι Έλληνες του Πάρνωνα και του Ταϋγέτου, και έκτοτε δεν απασχολούν ως ξεχωριστή εθνική οντότητα την Ιστορία.


Φραγκοκρατία-Τουρκοκρατία

Όταν οι Φράγκοι, το 1204, "διεμερίσαντο τα ιμάτια" της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, η Κυνουρία και άλλα παραλιακά τμήματα της Πελοποννήσου έπεσαν στη μερίδα των Ενετών. Η εξέλιξη αυτή δε φάνηκε να ενοχλεί ιδιαίτερα τους κατοίκους της περιοχής. Ανάμεσα σε αυτούς τους λίγους που αντέδρασαν δυναμικά ήταν οι Κυνουριείς, που, μαζί με τους Λάκωνες και τους Αρκάδες, πολέμησαν κατά των Φράγκων στη Μεσσηνία υπό την αρχηγία του Δεσπότου της Ηπείρου Μιχαήλ Α΄ Αγγέλου Κομνηνού. Η προσπάθεια αυτή δεν είχε ευτυχή κατάληξη και έτσι επιβάλλονται ο Γουλιέλμος Σαμπλίτης και ο Γοδεφρείδος Βιλλεαρδουίνος, τους οποίους ο πάπας ανακηρύσσει "ηγεμόνας συμπάσης της Αχαϊας". Ο Βιλλεαρδουίνος, προκειμένου να κρατήσει υποταγμένους τους "δυσηνίους" Τσάκωνες, ιδρύει το 1210 φρούριο στο Γεράκι. Ο αδελφός του Γουλιέλμος, επειδή προφανώς το προηγούμενο φρούριο δεν αποδείχθηκε αρκούντως αποτελεσματικό, φτιάχνει και δεύτερο σε μια οχυρή τοποθεσία κοντά στο "Ξεροκάμπι", του Αγ. Ιωάννου της Θυρεάτιδος, το οποίο ονομάστηκε αργότερα "Κάστρο της Ωριάς" και έχει συνδεθεί με τον πανελλήνιο θρύλο της όμορφης βασιλοπούλας του δημοτικού τραγουδιού.

Η Κυνουρία, εν συνεχεία, μετέχει της κοινής μοίρας της Πελοποννήσου: έχει μια πρώτη μικρή πρόγευση της Τουρκικής κατοχής μετά την εισβολή των Τούρκων στο Μωριά(1460), γνωρίζει την αποκατάσταση της Ενετικής κυριαρχίας μέχρι το 1715 και από τότε μέχρι τον απελευθερωτικό αγώνα του 1821 αποτελεί τμήμα της αχανούς Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η Τουρκική κατοχή, ωστόσο, δεν κατάφερε να αναστείλει πλήρως την οικονομική και πνευματική δραστηριότητα των Κυνουριέων. Παρατηρείται μια έκτακτη κινητικότητα σε αυτούς τους τομείς, που έχει ως επίκεντρο τις κώμες του Αγ. Ιωάννη, της Μελιγούς, του Πλατάνου και τις γύρω μονές. Λίγο πριν την επανάσταση ξαναζωντανεύει και το ’στρος, με τη βοήθεια φιλογενών ανδρών, μεταξύ των οποίων εξέχουσα θέση κατέχουν οι αδελφοί Καρυτσιώται.


 

Αρχή σελίδας

Kείμενο: Γ. Δάλκου Copyright 2001©

Τελευταία ενημέρωση: 12/01/2003
Ιστορικά Θέματα
Copyright 2001© - Δ. τόπος ΑΡΚΑΔΙΑ