Ιστορικά Θέματα


 

H ΤΣΑΚΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑ (1715-1820)


Σελίδες: 1-2
 

Ο ΓΑΛΛΟΣ VILLOISON ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΣΑΚΩΝΙΑ (1788)

Στα 1788 πέρασε από το Μοριά ο γάλλος ελληνιστής John Villoison, o οποίος έγραψε για την Τσακωνιά τα εξής:

"Των Τσακώνων που πολύ καθαρότερη, παρά αυτοί οι Μανιάτες, διατηρούν γλώσσα, τρεις υπάρχουν σήμερα μικρές πολιτείες, στους γεωγράφους μας και στους περιηγητές άγνωστες, ο Πραστός (Prasto-η ισχυρή παλιά πολιτεία Πρασιές-Prasiai), η Καστάνιτσα (Kastanitza) και η Σίτινα (Sitina)".
Από αυτές οι δύο πρώτες 400 περίπου σπίτια, η τρίτη δε 100 περιλαμβάνουν. Σε αυτές κοντά υπάρχουν μερικές κώμες, που λέγονται Πλάτανος, Κορακοβούνι, Αγιάννης (ή καθώς προφέρουν Αγιάννα), Άγιος Πέτρος, Καστρί κ.τ.λ.

Αυτοί σαν Ελβετοί της Ελλάδας κατοικούν, είναι καλοί, ευγενείς, ειλικρινείς, καρτερικοί στους πόνους, φιλαληθέστατοι και φιλοξενώτατοι, ρωμαλέοι, ζωηροί και σε 100 χρόνων ζωή φτάνουν, χωρίς αρρώστιες και γιατρούς. Εκ των οποίων όμως, ένας τώρα τελευταία εισέδυσε στον Πραστό, που είναι η πρωτεύουσα της Τσακωνιάς και στον οποίο βρίσκονται Έλληνες μοναχοί, κάποιος διδάσκαλος (των ελληνικών γραμμάτων και των πρώτων στοιχείων της αρχαίας γραμματικής) και μερικοί έμποροι, οι οποίοι ενίοτε στην Κων/πόλη τρέπονται εις την εμπορείαν.(…).

Των Τσακώνων οι γυναίκες είναι ψηλές, όμορφες εύρωστες και υγιείς, μοναδικές σχεδόν στην Ελλάδα και ολόκληρη την Ανατολή, δεν μεταχειρίζονται τα εσωτερικά περιμήρια (ή εσώβρακα)(…)".

ΟΙ ΦΙΛΙΚΟΙ ΤΗΣ ΤΣΑΚΩΝΙΑΣ

Η Φιλική Εταιρεία ιδρύθηκε το 1814 στην Οδησσό της Ρωσίας, από τους εμπόρους: Νικόλαο Σκουφά, Εμμανουήλ Ξάνθο και τον Αθανάσιο Τσακάλωφ, με σκοπό να προετοιμάσει την επανάσταση των υπόδουλων Ελλήνων.

Από αυτή τη συνωμοτική επαναστατική οργάνωση- κίνηση δεν ήταν δυνατό να απουσιάζουν οι Τσάκωνες. Αυτό αποδεικνύει το παρακάτω απόσπασμα από το έπος της "Λάκαινας" του πρωτοπαπά του Πραστού και ύστερα του Λεωνιδίου, Θεόδωρου Οικονόμου (Κανικλέους):

"Πριν τρία έτη εις Πραστόν Λευΐτης τις αφίχθη
Πύρρος ο Διονύσιος κ` ευθέως κατηχήθη
ο Καραμάνος, Γούλελος, δύο κοτσαμπασίδαι,
προς δε ο Κώνστας του Χατζή και άλλοι ευπατρίδαι.
Εις Χίον πάλιν άλλος τις παρά του Αριστείδου,
άλλ`εις Κωνσταντινούπολη παρά του Σεκερίδου.
Έπειτα δε πεντήκοντα περίπου υπ` εκείνων,
ώστε το Λεωνίδιον το ήμισυ βαθέως
προ τρία έτη ήξερε το σύνθημα βεβαίως.
Διό και είχον προ καιρού υπόγεια γεμάτα
όπλα τε και πυρίτιδα και πριν τα συμβάντα
τα της Επαναστάσεως υπ` άλλων γνωρισθώσιν
εκείνοι ήσαν έτοιμοι ευθύς να κινηθώσιν…" (στιχ. 552-565)

Ο Σπετσιώτης καραβοκύρης καπετάν Γεώργιος Πάνου, 40 χρονών τότε, αφού μυήθηκε από τον Τριπολιτσιώτη μεγαλέμπορο στην Πόλη Παναγιώτη Σέκερη (τον γνωστό εκείνο "Χρυσοδωδέκατο" των αποστόλων της Φιλικής)αποφάσισε να μυήσει τους Πραστιώτες συνεταίρους του στις ναυτικές και εμπορικές επιχειρήσεις.

Στην Τσακωνιά ο καπετάν Γιώργης θα πήγαινε πολλές φορές, γιατί είχε οικονομικές σχέσεις με τους Πραστιώτες μεγαλοκεφαλαιούχους, με τους οποίους είχανε μαζί συνεταιρικά καράβια. Γι` αυτό είχε το θάρρος να μιλά μαζί τους για τη σκλαβωμένη πατρίδα και την απελευθέρωση της. Έτσι φαίνεται πως πρωτομίλησε στο σοφό δάσκαλο του Πραστού, τον Παν. Μίχα,που κάποτε είχε ταξιδέψει στις Σπέτσες.
Ο Γ. Πάνου είχε μυήσει πρωτύτερα στις Σπέτσες το συμπολίτη του δάσκαλο Βασίλειο Φατζιολάτη την 1 Οκτωβρίου 1818 και στις 26 Νοέμβριου 1819 μύησε τον άλλο δάσκαλο, τον Τσάκωνα Παναγιώτη Μίχα.

Τρεις μέρες αργότερα, μύησε τον Τσάκωνα γιατρό Γεωργάκη Παπαδόπουλο και στις 22 Μαΐου 1819 τον ιερέα Κυριακό στον Πραστό. Τέλος μύησε τον μεγαλοεφοπλιστή του καιρού του Κώνστα Χαντζή Παναγιώτου Πολίτου και αυτόν στον Πραστό την 1 Απριλίου του 1820.

Στο μεταξύ, έγινε η μύηση, στον Πραστό, στις 2 Ιανουαρίου του 1819, του Πραστιώτη εμπόρου Γεώργιου Μπουγά, από το γιατρό Γεώργιο Παπαδόπουλο, καθώς και του προκρίτου του Πραστού Γιαννούλη Καραμάνου άγνωστο από ποιόν, πιθανόν όμως από τον ίδιο Τσάκωνα γιατρό.

Ο Γιωργάκης Παπαδόπουλος, ο γιατρός, ανέπτυξε σημαντική δράση και μύησε και τον πρόκριτο του Αγίου Πέτρου της Κυνουρίας, τον Ιωάννη (Αναγνώστη) Κοντάκη, τον Ιανουάριο του 1819.Υστερα ο Κοντάκης μύησε τον Καστανιτσιώτη προεστό Νικόλαο Παλλαδά.

Μυήσεις Τσακώνων έγιναν κι άλλες, όπως του εμπόρου Γιάννη Καψαμπέλη από την Καστάνιτσα, των Πραστιωτών Ιωάννη Πέτρου, Ιωάννη Κων/νου Πολίτη και Ιωάννη Πετρουνάκη και άλλων, όμως δεν γνωρίζουμε από ποιους μυήθηκαν.

Έτσι ο κατάλογος των Τσακώνων Φιλικών καταρτίζεται με τους- μέχρι τώρα- γνωστούς ως εξής :

1. Παναγιώτης Μίχας, δάσκαλος, από τον Πραστό .
2. Γεωργάκης Παπαδόπουλος, γιατρός, από τον Πραστό.
3. Ιωάννης Κων/νου Πολίτης, ναυτικός, από τον Πραστό.
4. Γεωργάκης Μπουγάς, έμπορος, από τον Πραστό.
5. Κυριακός, ιερέας, από τον Πραστό.
6. Κώνστας Χατζή-Παναγιώτου Πολίτης από τον Πραστό
7. Γιάννης Καψαμπέλης, πραγματευτής, από την Καστάνιτσα.
8. Γιαννούλης Καραμάνος, πρόκριτος Πραστού
9. Νικόλαος Παλλαδάς, προεστός Καστάνιτσας
10. Ιωάννης Πέτρου, από το Λεωνίδιο
11. Ιωάννης Πετρουνάκης από το Λεωνίδιο.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

• Ιστορικά Τσακωνιάς και Λεωνιδίου, Θάνου Βαγενά, εκδ. Δαπάναις του Δήμου Λεωνιδίου, Αθήναι, 1971.
• Χρονικά των Τσακώνων, τόμος ΣΤ`(σελ. 73-74)
• Ιστορία Νεότερη και Σύγχρονη, Βασίλη Σφυρόερα ΟΕΔΒ σελ. 125-126
• Ιστορία Νεότερη και Σύγχρονη, Βασίλη Κρεμμυδά ΟΕΔΒ, τεύχος Β`, σελ.7


προηγούμενη σελίδα
Αρχή σελίδας
επόμενη σελίδα

ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΣΑΓΓΟΥΡΗ-ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ
Διαγ. "Οι Νέοι στην Αρκαδία των Νέων Καιρών", Σεπτ. 2003, Copyright 2004©

Τελευταία ενημέρωση: 17/01/2005
Ιστορικά Θέματα
Copyright 2001© - Δ. τόπος ΑΡΚΑΔΙΑ