Une fenêtre comme tu l' ouverte
pour que le jour apparaisse
et ce que l' air apportait de la mer
parlant d' une nouvelle fraternisation des peuples

F. A.

Eλληνικό καλοκαίρι. Aστείρευες οι πηγές της γενέτειρας αρκαδικής γης, μας καλούν σ' επιστροφές, ρεμβασμούς κι αναπολήσεις. Υπήνεμα λιμάνια και θάλασσες νοσταλγικές, βουνά περήφανα και λαγκαδιές ειδυλλιακές, χωριά της εγκατάλειψης που αντιπαλεύουν την λήθη, κάποιες γιορτές που αντιστέκονται στην παρακμή κι ευτέλεια, αναμοχλεύουν τις ευαισθησίες και τις εσωτερικές μας ανάγκες. Πηγές ανανέωσης και ηρεμίας, ευεργετικές αποδράσεις από την αμείλικτη κι άχαρη ζωή των μεγαλουπόλεων. Και την αταξία, δυσπραγία ή απραξία των ιθυνόντων.

Βαδίζοντας στα ορεινά μονοπάτια των προγόνων, κι άλλοτε στα χνάρια των αρχαίων περιηγητών, κι απολαμβάνοντας τη γαλήνη και τη σαγήνη που αναδίδει η αρκαδική φύση, θα ανακαλύψει κανείς τα βαθιά νοήματα μιας γης προικισμένης αλλά και πολλαπλά χειμαζόμενης. Την ιστορία και τους συμβολισμούς της. Που σμίγουν με τα δικά του αισθήματα και συνειρμούς. Αλλά και την τεράστια επιρροή της στην ευρωπαϊκή διανόηση και συγγραφική και εικαστική δημιουργία μέσα από το ρεύμα του λεγόμενου "αρκαδισμού". Τα οράματα και τα ιδεώδη πάνω στα οποία στηρίχθηκε η ιδεατή Αρκαδία και το "Αρκαδικό Ιδεώδες" από τον Θεόκριτο και Βιργίλιο μέχρι τους Sidney, Honore d'Urfe, Goethe, Schiller και τους ρομαντικούς της Γερμανίας, η γαλήνη, η ειρήνη, η αγάπη, η απλότητα, η συναδέλφωση, η δικαιοσύνη και η ανάδειξη μιας κοινωνίας με κέντρο τον άνθρωπο, αποτελούν θεμέλια του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Και συνάμα μια παγκόσμια αναφορά και αναγνώριση για τη γενεσιουργό χώρα. Την Αρκαδία, το λίκνο των θεών, των ποιμένων και των ερώτων. Το διαχρονικό σύμβολο ενός επίγειου ιδεατού παραδείσου.

Τα ιδεώδη αυτά συνεχίζουν να είναι και σήμερα επίκαιρα, αφού αποτελούν επιτακτικά αιτήματα των ευρωπαϊκών λαών στη νέα πραγματικότητα της ευρωπαϊκής ενοποίησης και ολοκλήρωσης. Σε μιαν Ευρώπη, όπως κι ένα κόσμο, των κοινωνικών ανισοτήτων και αδικιών, όπου το χρήμα και η εξατομίκευση έχει αναδειχθεί σε κινητήριο μοχλό της κοινωνίας. Και όπου οι κάθε λογής πολεμοκάπηλοι διαφεντεύουν την ανθρώπινη μοίρα. Σε μια Ευρώπη που επιζητεί να βρει το δικό της δρόμο και ρόλο μέσα από τον επίπλαστο ευδαιμονισμό του καταναλωτισμού, του "θριάμβου" της κοινωνίας της αγοράς και της εισβολής και επέλασης του αμερικανικού ηγεμονισμού και των κάθε λογής ξενόφερτων κακεκτύπων.

Αρκαδικό καλοκαίρι 2003. Για άλλη μια φορά ελπίδες και οραματισμοί, μικρές δροσοσταλίδες, αναδύονται στα καλοκαιρινά ανταμώματα για τις παραγκωνισμένες πατρίδες. Αλλά ένα αναπάντεχο αντάμωμα ξεχωρίζει. Από την άνοιξη ήδη, μια ομάδα Γάλλων οραματιστών, κύρια από την περιοχή Forez, 100 χιλ. δυτικά της Lyon, περιοχή όπου εκτυλίσσεται το ρομαντικό βουκολικό ειδύλλιο "Η Αστρέα" ("L'Astree) του Honore d'Urfe (16oς-17oς αι. μ.Χ.), αναζητώντας επαφές με την Αρκαδία, συναντά τυχαία στο διαδίκτυο την πανεπιστημιακή δικτυακή θύρα ARCADIA αφιερωμένη στην Αρκαδία και τον πολιτισμό της (Πανεπιστήμιο Πατρών, Τμήμα Μηχ. Η/Υ και Πληροφορικής). Επιζητεί συνεργασία με τον υπεύθυνο Αρκάδα καθηγητή, όπως και τη συνδρομή του για πρόσβαση στους αρκαδικούς πολιτιστικούς και διοικητικούς φορείς, εν όψει της επικείμενης επίσκεψής της στην Αρκαδία το καλοκαίρι. Ένα μέλος της μάλιστα ξεκινά άμεση συνεργασία με την πανεπιστημιακή του ομάδα.

Η γαλλική ομάδα πλαισιωμένη από τον Πρόεδρο της Κοινότητας των Δήμων της περιοχής (χώρα της Αστρέας που ανήκει στο καντόνι του Forez, Departement de la Loire, Region Rhone-Alpes), τον πρόεδρο του πολιτιστικού κέντρου Goutelas, φιλολόγους και άλλους τοπικούς εκπροσώπους, δραστηριοποιείται ήδη πριν από αρκετά χρόνια στην ανάδειξη της τοπικής "αρκαδικής" κληρονομιάς σε πολιτιστικό και τουριστικό επίπεδο, μέσα από αξιόλογες πρωτοβουλίες, όπως η ανάδειξη των "Δρόμων της Αστρέας", διαδρομών που συνδυάζουν ειδυλλιακό και γνήσιο τοπίο και ρομαντικές λογοτεχνικές καταβολές από το ομώνυμο μυθιστόρημα του Honore d' Urfe. Ταυτόχρονα εμφορείται από το όραμα της διαδικτύωσης ευρωπαϊκών κατ' αρχήν "Αρκαδιών", δηλαδή περιοχών της Ευρώπης που συνδέονται με τον αρκαδικό μύθο και ιδεώδες, σε ένα ευρωπαϊκό πολιτιστικό δίκτυο. Αντικείμενό του η προώθηση ενός ευρωπαϊκού προγράμματος, σε πρώτη φάση με καθαρά πιλοτικές και προκαταρκτικές ενέργειες βασισμένες στον εθελοντισμό και την αυτοχρηματοδότηση.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει προοπτικά την ανάπτυξη ενός πολύπτυχου και καινοτόμου πλαισίου πολιτιστικών, τουριστικών, εκπαιδευτικών και οικονομικών ανταλλαγών μεταξύ ευρωπαϊκών "Αρκαδιών" με σεβασμό στις τοπικές ιδιαιτερότητες και παραδόσεις, όπως και στην κοινή ευρωπαϊκή ταυτότητα και συνείδηση, με έμφαση πάντα στις κοινές αξίες που απορρέουν από την κοινή "αρκαδική" κληρονομιά. Έμφαση επίσης δίνεται στην ανάδειξη και ανάπτυξη περιοχών που χαρακτηρίζονται από καθαρότητα τοπίου και πλούσια πολιτιστική κληρονομιά και παρουσιάζουν δημογραφική υποβάθμιση και φαινόμενα οικονομικού και κοινωνικού μαρασμού. Οι φορείς των διαφόρων δράσεων μπορούν να είναι ΟΤΑ, Πανεπιστήμια, πολιτιστικοί σύλλογοι, οργανισμοί, τοπικοί σύλλογοι, και ιδιωτικές εταιρίες. Προς την κατεύθυνση της υλοποίησης του προγράμματος αναζητείται η συμμετοχή και άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Η σχετική αναζήτηση βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη.

Η "αυθεντική" Αρκαδία ήταν επόμενο να αποτελέσει κύριο πόλο ενδιαφέροντος για τη γαλλική ομάδα, που αποσκοπεί στην ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των ενδιαφερόμενων φορέων και προσωπικοτήτων, όπως και στην εμπέδωση αμοιβαίων δεσμών. Ταυτόχρονα όμως και στη γνωριμία της αρκαδικής γης, της ιστορίας και των παραδόσεών της. Έτσι με την επίσκεψη της γαλλικής αντιπροσωπείας στην Αρκαδία τον Αύγουστο, "Οι Αρκαδίες του Κόσμου" ξεπροβάλλουν... Με ένα ελπιδοφόρο ξεκίνημα μέσα από προγραμματισμένες επαφές, ενημέρωση, συζητήσεις και περιηγήσεις.

Μέσα σε λίγες μέρες η 8μελής Γαλλική αντιπροσωπεία και οι Αρκάδες ενδιαφερόμενοι είχαν την ευκαιρία να συζητήσουν και να ανταλλάξουν απόψεις για το εκκολαπτόμενο πρόγραμμα. Σε προγραμματισμένες συναντήσεις με εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης, αρκαδικών φορέων, όπως και ανθρώπους των γραμμάτων, των τεχνών και της εκπαίδευσης στην Τρίπολη, Παραλία Τυρού, Τεγέα, Παλούμπα Ηραίας, Στεμνίτσα και Δόριζα και Χρυσοβίτσι. Με ενημέρωση και προσκλήσεις σε δυνητικούς συνομιλητές, όπως και με άρθρα στον αρκαδικό τύπο.

Παράλληλα η γαλλική ομάδα είχε την ευκαιρία να γευθεί τον παλμό της αρκαδικής ζωής, τα πολιτιστικά δρώμενα, την τέχνη, την ιστορία, τα αρχαιολογικά και ιστορικά μνημεία, τα τοπία και τις τοπικές παραδόσεις. Με περιηγήσεις, ενδιαμέσους σταθμούς και επισκέψεις (Λύκαιο όρος, Αρχαία Λυκόσουρα, περιοχή Μεγαλόπολης, Αρχαία Μεγαλόπολη και Αρχαίο Θέατρο, Καρύταινα, Επικούρειος Απόλωνας, Ανδρίτσαινα, Τεγέα, Επισκοπή, Αλέα Αθηνά, Αρχ. Μουσεία Τεγέας, Τρίπολης και Λυκόσουρας, Άστρος, Τυρός, περιοχή Μαινάλου, Βυτίνα, Αρχαία Μαντινεία, Αρχαίος Ορχομενός, Στεμνίτσα, Λαογραφικό Μουσείο, Δημητσάνα, Ζάτουνα, Φαράγγι Λούσιου και Μονές, Λιμποβίστι, Χρυσοβίτσι, Αλωνίσταινα, Λαγκάδια, λίμνη Λάδωνα, Βυζίκι, Άκοβα, Παλούμπα, θεατρικό έργο "Λυσιστράτη", επισκέψεις σε χώρους πολιτιστικών φορέων στην Τρίπολη κλπ).

Αποκορύφωμα της ελληνογαλλικής συνάντησης από πλευράς περιηγήσεων, ήταν μια ολοήμερη εκδρομή στο Λιμποβίστι, Στεμνίτσα και Δημητσάνα, που συνοδεύτηκε από μια πεζοπορία στο Λούσιο (Μ. Φιλοσόφου - Μ. Προδρόμου - Αρχαία Γόρτυνα) και ένα βραδινό ξεφάντωμα στο Χρυσοβίτσι υπό τους ήχους ελληνικής και γαλλικής μουσικής. Η περιήγηση οργανώθηκε από ομάδα Αρκάδων, η οποία μαζί με τη γαλλική ομάδα πορεύτηκε τη μαγευτική διαδρομή του φαραγγιού. Στα ίχνη των ιστορικών και ζωογόνων δρόμων της υδροκίνησης και της ελληνικής επανάστασης, στα χνάρια των διαδρομών του Παυσανία, στο μοναδικής καθαρότητας αρκαδικό τοπίο, οι στρατηλάτες της ειρήνης και της αδελφοσύνης πορεύτηκαν ένα κοινό δρόμο. Σε αναζήτηση των κοινών αρκαδικών δρόμων που οδηγούν στις "Αρκαδίες του Κόσμου"... Δρόμων αρχαίων και πραγματικών, αυτών της Αρκαδίας. Δρόμων πλασματικών και μυθιστορηματικών, εμπνευσμένων από αυτήν.

Το αντάμωμα του καλοκαιριού στέφθηκε από ένα κοινό ευρωπαϊκό όραμα, μιαν ευχή και μιαν ελπίδα. Την προσέγγιση και συναδέλφωση των ευρωπαϊκών λαών, την ανάδειξη των διαχρονικών αξιών και των τόπων που σημαδεύουν την πορεία της ευρωπαϊκής κουλτούρας. Και την ανάδειξη της Αρκαδίας στη θέση εκείνη που της αξίζει. Σαν τόπου όπου οι "Αρκαδίες του Κόσμου" ανταμώνουν. Σαν ενός σύγχρονου σταυροδρομιού του ευρωπαϊκού πολιτισμού.