ΑΡΚΑΔΙΚΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Απολογισμός με χίλια πύρινα ερωτήματα και δύο απαντήσεις

Μαζί με τα αποκαΐδια, απομένει αναμφίβολα η πληγωμένη συνείδηση των πολιτών να συνδαυλίζει μια άλλη φωτιά που καίει τα στήθια...

Δρ Χ. Αλεξόπουλος, DEA Statistique, Lic. Informatique, PhD Comp. Science
Πανεπιστήμιο Πατρών
3 Σεπτεμβρίου 2007
 

Από το τέλος του Αυγούστου 2007 η Πελοπόννησος και η Εύβοια δεν είναι και ούτε θα είναι πλέον όπως τις ξέραμε... Ούτε και η Ελλάδα. Τέλος μιας εποχής και αρχή μιας νέας γκρίζας στο χρώμα της στάχτης. Αλοίμονο... τόποι άλλοτε ειδυλλιακοί και παραγωγικοί, βορά μιας πρωτοφανούς οικολογικής καταστροφής. ’ραγε, θα μπορέσουν κάποτε να ορθοποδήσουν; Και μαζί τους κι εμείς?

Θρήνος για μια ζωή που θάφτηκε στις στάχτες...

Η πύρινη κόλαση φαίνεται ότι - επιτέλους - καταλάγιασε. Για την ώρα τουλάχιστον... Σπέρνοντας όλεθρο και καταστροφή, θάνατο και αποκαϊδια. Οδύνη κι απόγνωση.

Τώρα που τα καμένα δάση θρηνούν με χιλιάδες μικρά "καντηλάκια¨ ακόμα να καίνε στα κουφάρια των δένδρων, καιρός λοιπόν να ξεκινήσουμε τον πικρό απολογισμό. Πάνω στις στάχτες της απόγνωσης και της ανημποριάς μας. Όχι μόνον ποσοτικό - οικονομικό και περιβαλλοντικό-, όσων χάθηκαν ή καλύτερα όσων απόμειναν. Αλλά απολογισμό ποιοτικό, για τη "κοινωνία των πολιτών", για τον κάθε πολίτη ξεχωριστά. Απολογισμό των όσων χάθηκαν γι' αυτόν, το επίπεδο ζωής του, το μέλλον του, τα παιδιά του. Και των όσων μπορούν να διασωθούν/ανακτηθούν στο μέλλον.

Την ύστατη τούτην ώρα, ίσως ένας τέτοιος απολογισμός να ήταν το μοναδικό και πολύτιμο "κέρδος" από μια αδικοκαμένη Ελλάδα.

Για τους σκεπτόμενους και ενεργούς πολίτες - και υπάρχουν ακόμα πολλοί ευτυχώς -, ένας τέτοιος απολογισμός συνδέεται με μια σειρά αμείλικτων και πιεστικών ερωτημάτων. Ειδικά ΤΩΡΑ. Με αρκετή δόση ειρωνείας, ας αναρωτηθούμε μήπως αυτό είναι και το μόνο παρήγορο σήμερα. Η "τελευταία προειδοποίηση της φύσης" ας πούμε, που αναδύεται από τις φλόγες του ολέθρου.

Τελικά και επιτέλους λοιπόν, τι χάσαμε? Μόνον δάση, σπίτια, αρχαιότητες, αγρούς και βοσκοτόπια? Και τι απέμεινε από την Ελλάδα? Από το φυσικό μας πλούτο;
Παίρνοντας για παράδειγμα την Αρκαδία, τι απέμεινε από την Αρκαδία των δασών, των νυμφών και των βουκολικών ειδυλλίων? Αλλά και από την πρόσφατη Αρκαδία, όπου παρ' όλη την, από πολλές πλευρές και από πολλούς από μας επιδειχθείσα συστηματική ασέβεια και αδιαφορία προς το περιβάλλον, συνέχιζε ακόμα να κρατά την πολυποίκιλη εκείνη φύση της, τη χλωρίδα, τα δάση και τους αγρούς, ένα περιβαλλοντικό μωσαϊκό που της προσέδιδε μεγάλο μέρος της αίγλης και των διαχρονικών χαρακτηριστικών μιας πανάρχαιας παρθένας χώρας?

Τι απέμεινε από την Αρκαδία των πρόσφατων και απατηλών - όπως αποδείχθηκε - υποσχέσεων της "αειφόρου και φιλικής προς το περιβάλλον ανάπτυξης";

Είναι αναστρέψιμη αυτή η αλλαγή; Κοινώς, θα μπορέσει κάποτε η Αρκαδία, η Ηλεία, η Μεσσηνία, η Λακωνία, η Εύβοια, δηλ. η ελληνική επαρχία, να αναγεννηθεί από τις στάχτες της και μάλιστα με βιώσιμους όρους; Και αν ναι, πότε, πως, με ποιούς και για ποιούς;

Τι απέμεινε λόγου χάριν από το όραμα της "ευρωπαϊκής" Αρκαδίας; Για το μέλλον των κατοίκων, το μέλλον των παιδιών τους, που ευελπιστούσαν μέχρι πριν λίγες μέρες ότι θα πραγματωθεί στον τόπο αυτό; Ή πρόκειται για μια ηλίθια παράκρουση ή ουτοπία με ληγμένη ημερομηνία;

Μήπως είναι το τέλος μιας εποχής που σφραγίζεται από μια τεράστια συλλογική ευθύνη πάνω στα παραπάνω φλέγοντα θέματα; Και η αρχή μιας άλλης, στην οποία θα πρέπει, επωμιζόμενοι όλες τις επιπτώσεις της καταστροφής και το κόστος της "ανασυγκρότησης", συλλογικά να αντιμετωπίσουμε με ΑΛΛΟΥΣ όρους το περιβάλλον και ΑΥΤΟΥΣ που το διαχειρίζονται; Και να συγκεκριμενοποιήσουμε τις ευαισθησίες μας γύρω από το θέμα αυτό; Και αν είναι έτσι, θα το αντέξουν οι πολίτες, η κοινωνία; Και με ποιό τίμημα;

Τί απόμεινε από τις φρούδες εκέινες ελπίδες και τους προβληματισμούς που απασχολούσαν την κοινωνία των πολιτών για μια εναρμονισμένη και ισόρροπη συνύπαρξη με τη φύση και το περιβάλλον; Μακριά από τα "φλεγόμενα" και φονικά άστεα, τις πομφόλυγες των πολιτικών, τα χάρτινα λόγια και τα ψεύτικα διλήμματα; Μήπως αποκαΐδια;

Και ποιοί είναι οι υπεύθυνοι για το έγκλημα αυτό που συντελείται κατ' εξακολούθηση και κατά συρροή όλα αυτά τα χρόνια; Μόνον ο άνεμος, οι κλιματολογικές συνθήκες και το φαινόμενο του θερμοκηπίου; Οι συνειδητοί και ασυνείδητοι εμπρηστές? Ένα σατανικό και οργανωμένο εμπρηστικό σχέδιο? Η μήπως η πολιτεία, και μαζί της όλοι εμείς και οι "άλλοι" - οι τοπικές λεγόμενες κοινωνίες -, που τη συντηρήσαμε και ενισχύσαμε τα τελευταία χρόνια;

Είχαμε ποτέ σαν πολίτες μια συγκροτημένη άποψη, και τη διεκδικήσαμε, για τη σχέση περιβάλλοντος / πολιτιστικής κληρονομιάς / ανάπτυξης / κοινωνίας της πληροφορίας; Αν ναι, που, σε ποιούς κοινωνικούς αγώνες αυτή αποτέλεσε το κεντρικό σημείο προβληματικής και αντιπαράθεσης? Αν όχι μήπως είναι η ΩΡΑ να ξεκινήσουμε από το σημείο "0" μια προσπάθεια και έναν ενεργό ατομικό και συλλογικό προβληματισμό;

Μήπως η παιδεία μας, η "πολιτική" μας, η συμπεριφορά μας απέναντι στο περιβάλλον καθ' όλη την μεταπολεμική περίοδο, και ειδικότερα τα τελευταία 20 χρόνια, υπήρξε "ασύμμετρη" και ασυνάρτητη?

Μήπως αλήθεια η "ασύμμετρη απειλή" απέναντι στο περιβάλλον είναι ακριβώς η ασυνάρτητη ιεράρχηση των στόχων και των αναγκών της κοινωνίας, όπως και η άδικη και "ασύμμετρη" νομοθεσία; Που η πολιτεία - βλ. κυβερνήσεις και κόμματα - επέβαλλε και έδρεψε για δεκαετίες και οι τοπικές κοινωνίες ασυνείδητα και αδιαμαρτύρητα υπηρέτησαν ή ανέχτηκαν?

Μήπως πίσω από την πρωτόγνωρη αυτή οικολογική καταστροφή βρίσκεται η βαθειά κρίση της κοινωνίας και της πολιτείας δηλ. του πολιτικού μας συστήματος?

Δεν θα επιχειρήσουμε εδώ να δώσουμε απαντήσεις στα επί μέρους. ’λλωστε, όπως συμβαίνει στην επιστήμη και τη φιλοσοφία, είναι πολύ πιο σημαντικό, ωφέλιμο, κρίσιμο και δύσκολο, να διαμορφώνονται, διατυπώνονται, ιεραρχούνται και διασυνδέονται και αναδεικνύονται τα προβλήματα, παρά να επιχειρείται βεβιασμένα και αποσπασματικά η επίλυσή τους.

Μόνον δύο απαντήσεις θα δώσουμε, απλές και αληθινές. Στα δύο πρώτα ερωτήματα. Όχι ασφαλώς για να υποτιμήσουμε εαυτούς και αλλήλους, ούτε γιατί μόνον έτσι εύκολα θα ομογνωμονούσαμε όλοι - επιτέλους! - σε κάτι... Αλλά διότι με αναφορά και την αναμφίβολη φόρτιση - ενίοτε τοπικιστική βεβαίως - που ασκούν οι ελληνικές πατρίδες που χάνονται - πατρίδες που αποτελούν αναπόσπαστα κομμάτια δικά μας και γενικότερα του ελληνικού και του ευρωπαϊκού πολιτισμού -, μπορούμε με τρόπο φυσικό να καταλήξουμε σε κάποια χρήσιμα και "ελάχιστα" συμπεράσματα.

Τι χάθηκε λοιπόν εκτός από το περιβάλλον?

Μα το στοίχημα της αρμονικής συνύπαρξης μαζί του! Η αξιοπρέπεια και η αξιοπιστία της σύγχρονης πολιτείας και κοινωνίας (...της ανάπτυξης και της πληροφορίας) απέναντι στον εαυτό της, το μέλλον της και τους πολίτες της. Αυτό ποιός μπορεί να το αμφισβητήσει?

Και τι απέμεινε?

Πίσω μαζί με τα αποκαΐδια, απέμεινε αναμφίβολα η πληγωμένη συνείδηση των πολιτών να συνδαυλίζει μιαν άλλη φωτιά που καίει τα στήθια...

Και σε επίπεδο φυσικού πλούτου, ενδεικτικά για την Αρκαδία, απέμεινε τo Μαίναλο και το παραλιακό κομμάτι της Κυνουρίας με ένα ανέπαφο τμήμα των δασών του Πάρνωνα... Όσον για το πρώτο, το υπέροχο αυτό μνημείο της φύσης ΄- και συγχρόνως σύμβολο της Αρκαδίας -, ο κίνδυνος αφανισμού του είναι υπαρκτός.

Αν το πληγωμένο δάσος αφανισθεί - υπόθεση οριακή, αλλά δυστυχώς καθ' όλα πιθανή σήμερα - ο τόπος θα μεταβληθεί ανεπανόρθωτα σ' ένα απ' άκρη σ' άκρη νεκρό τοπίο... Και η Αρκαδία του πρόσφατου χθες θα περάσει δια παντός και δια μιας στο χώρο του μύθου. Και οι τελευταίες Νύμφες του δάσους μαζί με τον Πάνα - αν δεν κάηκε κι αυτός από τη φωτιά - θα φύγουν οριστικά από τον τόπο του ολέθρου για άλλες "Αρκαδίες"... Τοσκάνη, Forez, Ισπανία, Βαϊμάρη... Για καλύτερη τύχη...

Θα είναι αναμφίβολα η στιγμή όπου και τα τελευταία ψήγματα των ονείρων μας θα έχουν στερέψει, θάχουν συμπαρασυρθεί στις στάχτες του ολοκαυτώματος. Αλλά μαζί τους και αυτά των ύστατων ανοχών μας. Απέναντι στους "διαχειριστές" της κοινωνίας και του περιβάλλοντος. Απέναντι στους κάθε λογής ταγούς μιας κατ' όνομα ευνομούμενης, ολόγυμνης και ανοχύρωτης πολιτείας...

`

top

Last updated: 03/09/2007

Αρκαδική Επικαιρότητα | Home Page | Ελληνικός Τύπος | Επικοινωνία | Πληροφορίες

Copyright 2001 © ΑΡΚΑΔΙΑ